Béo phì là bệnh mãn tính, phức tạp với nhiều biến chứng nguy hiểm. Hiện nay có 3 hướng điều trị béo phì cơ bản, đó là: thay đổi lối sống, dùng thuốc và phẫu thuật cắt bỏ một phần dạ dày.
Ảnh minh họa.
Việc chỉ dựa vào sự kiên trì cùng nỗ lực cá nhân thông qua các chế độ ăn uống, chế độ tập luyện thì chưa đủ. Trên thực tế, có nhiều người bệnh đã nỗ lực để giảm cân, nhưng sau đó họ bị tăng cân trở lại.
Nguyên nhân và hướng điều trị
Nhắc tới căn bệnh béo phì nhiều người sẽ nhớ tới nguyên nhân đầu tiên và chủ yếu do tình trạng ăn nhiều thức ăn giàu năng lượng như bột đường, chất béo và lối sống ít vận động. Song thực tế béo phì còn do nhiều nguyên nhân khác như bệnh lý, di truyền, các tuyến nội tiết, ảnh hưởng của môi trường sống… và thậm chí do cả những biến cố xảy ra trong cuộc sống. Đó cũng là điều khiến khi điều trị béo phì để hiệu quả cần kết hợp đa chuyên khoa.
Theo thống kê, bệnh béo phì có liên quan đến hơn 200 bệnh lý khác nhau. Đây là nguyên nhân khiến 2,8 triệu người tử vong mỗi năm. Một số biến chứng nghiêm trọng điển hình của bệnh béo phì bao gồm: đái tháo đường, bệnh tim, đột quỵ, cao huyết áp, bệnh thận, bệnh gan, chứng rối loạn giấc ngủ, các vấn đề về xương khớp, những rủi ro đối với phụ nữ khi mang thai và một số dạng ung thư nguy hiểm.
Các nghiên cứu cho thấy, kể từ mức BMI (chỉ số cân nặng hay chỉ số khối cơ thể) = 25 trở lên, cứ tăng thêm 5 đơn vị BMI, nguy cơ tử vong sớm sẽ gia tăng đến 31%. Bên cạnh đó, tình trạng béo phì có ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý của người bệnh. Chi phí về thuốc men, điều trị và chăm sóc đối với người béo phì cũng luôn cao hơn nhiều so với những người có cùng bệnh nhưng không bị béo phì.
Vậy như thế nào để biết mình đã bị béo phì hay chưa. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, chỉ số BMI ≥ 30, thì được coi là béo phì. Với người châu Á, chỉ số này thấp hơn, cụ thể người có BMI ≥ 23 được coi là thừa cân và BMI ≥ 25 là người bệnh béo phì. Khi bị béo phì thì nên chữa trị như thế nào cho hiệu quả. Hiện có 3 hướng điều trị béo phì cơ bản đó là: thay đổi lối sống, dùng thuốc và phẫu thuật cắt bỏ một phần dạ dày.
Việc chỉ dựa vào sự kiên trì cùng nỗ lực cá nhân thông qua các chế độ ăn uống, chế độ tập luyện vẫn chưa đủ. Đó cũng là lý do có rất nhiều người bệnh đã nỗ lực rất nhiều để giảm cân, nhưng sau đó họ bị tăng cân trở lại. Chưa kể tâm lý muốn nhanh chóng giảm cân đôi khi cũng khiến người bệnh đi lệch hướng và rơi vào vòng luẩn quẩn giảm rồi tăng.
Người bệnh béo phì cần được điều trị một cách chuyên sâu từ sớm và cần có sự phối hợp đa chuyên khoa: nội tiết, tiêu hóa, ngoại tiêu hóa, dinh dưỡng - tiết chế, phục hồi chức năng, tâm lý… một cách nhịp nhàng, đồng bộ.
Đến nay Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM đã điều trị thành công cho nhiều bệnh nhân béo phì có kèm theo các bệnh lý khác. Việc này không chỉ giúp bệnh nhân hoàn thành mục tiêu giảm cân mà còn đồng thời chữa trị các bệnh đi kèm giúp bệnh nhân không còn mặc cảm, tự tin hơn trong cuộc sống, công việc. Mới đây nhất bệnh viện nhận bệnh nhân T. (ngụ tại TPHCM).
Bác sĩ cho biết anh bị béo phì, chỉ số BMI = 27 và bị đái tháo đường, rối loạn mỡ máu… Anh T. được bác sĩ chỉ định tư vấn điều trị béo phì chuyên sâu bởi sự phối hợp của các chuyên khoa: nội tiết, dinh dưỡng, phục hồi chức năng và tâm lý. Anh được thay đổi chế độ dinh dưỡng, tăng cường vận động và sử dụng thuốc điều trị các bệnh đi kèm. Sau 1 tháng, anh giảm được 2 kg, cơ thể bớt mệt mỏi và đã làm quen được với chế độ ăn khoa học, bớt cảm giác thèm ăn. Anh tiếp tục được các bác sĩ theo dõi điều trị với mục tiêu giảm thêm 3kg trong 2 tháng tới.
Chú ý dinh dưỡng khi người béo phì mắc Covid-19
Người béo phì mắc Covid -19 có nguy cơ phải nhập viện đứng thứ 2 sau nhóm người cao tuổi. Thực tế cho thấy, Covid-19 có thể gây ra các triệu chứng và biến chứng nghiêm trọng hơn ở những người trên 65 tuổi, và những người có tình trạng sức khỏe mạn tính - bao gồm cả bệnh béo phì. Người bệnh Covid-19 bị béo phì có nguy cơ tử vong cao hơn những người không bị béo phì.
Đặc biệt, sự hiện diện của bệnh béo phì khiến cho nguy cơ mắc bệnh Covid-19 nặng tăng lên gấp 3 lần, và thời gian nằm viện cũng bị kéo dài hơn. Người bệnh béo phì mắc Covid-19 là đối tượng có nguy cơ diễn tiến nặng rất nhanh. Trường hợp đang được theo dõi, điều trị tại nhà, người bệnh cần nghiêm túc thực hiện theo các hướng dẫn của y tế địa phương và thảo luận với nhân viên y tế về tất cả các liệu pháp điều trị bệnh lý nền (nếu có).
Khi người béo phì mắc Covid-19 cần lưu ý điều gì. Một trong những điều quan trọng nhất chính là cần có một chế độ dinh dưỡng hợp lý. Trong thời gian nhiễm bệnh, người bệnh nên đạt được chế độ ăn đủ dưỡng chất, nhất là chất đạm từ cá, thịt nạc, đậu, sữa tách béo… Người bệnh cần ăn đủ rau xanh để cung cấp vitamin và khoáng chất, vi chất. Đây là yếu tố quan trọng để đảm bảo hoạt động của hệ miễn dịch làm việc hiệu quả, đẩy lùi Covid-19.
Bên cạnh đó, các triệu chứng như mất vị giác, mệt mỏi khi nhiễm bệnh sẽ khiến người bệnh ăn không ngon, nhạt miệng, vì vậy thiếu vitamin và vi chất trong thời gian bệnh là có thể xảy ra. Nếu đánh giá người bệnh ăn uống kém, bác sĩ điều trị có thể chỉ định bổ sung vitamin C, D, kẽm… giúp hệ miễn dịch hoạt động ổn định, tuy nhiên khuyến cáo nguồn bổ sung ưu tiên là từ thực phẩm.
TS.BS Trần Quang Nam, Trưởng khoa nội tiết Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM
Nguồn: http://saigondautu.com.vn/suc-khoe/3-huong-dieu-tri-co-ban-cho-nguoi-beo-phi-102207.html