Theo kinh nghiệm dân gian và y học cổ truyền, củ dong riềng đỏ có tác dụng thanh nhiệt, hỗ trợ tiêu hóa và bồi bổ cơ thể. Vậy người bệnh mạch vành thể nhẹ có thể sử dụng loại thực phẩm này như thế nào cho phù hợp?
1. Dong riềng đỏ – thực phẩm dân dã tốt cho hệ tiêu hóa
Dong riềng đỏ là loại cây quen thuộc ở nhiều vùng nông thôn Việt Nam, thường được dùng để làm miến dong và nhiều món ăn dân dã.
Dong riềng đỏ có tên khoa học Canna edulis. Phần củ chứa nhiều tinh bột, chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể.
Theo BSNT. Hương Trà, Khoa Y học cổ truyền, Trường Đại học Y Hà Nội, củ dong riềng đỏ có vị ngọt, tính mát, hơi đắng, có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp, kiện tỳ, hỗ trợ tiêu hóa và hoạt huyết hóa ứ (giúp huyết mạch lưu thông tốt hơn). Trong đời sống, loại củ này thường được dùng để chế biến nhiều món ăn như miến dong, cháo bột dong riềng hoặc các loại bánh từ bột dong.
Tinh bột từ củ dong riềng khá dễ tiêu, vì vậy các món ăn từ loại củ này thường phù hợp với người cao tuổi, người mới ốm dậy hoặc người có hệ tiêu hóa yếu. Bên cạnh đó, hàm lượng chất xơ trong dong riềng giúp kích thích nhu động ruột, góp phần cải thiện tình trạng táo bón và hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa.
Ngoài ra, củ dong riềng còn cung cấp một số khoáng chất như kali, canxi và phốt pho, góp phần hỗ trợ quá trình chuyển hóa và duy trì hoạt động bình thường của cơ thể.
2. Dong riềng đỏ có lợi gì cho sức khỏe tim mạch?
BSNT. Hương Trà cho biết, khác với loại dong riềng trắng thông thường chủ yếu để lấy tinh bột, dong riềng đỏ (với đặc điểm thân lá màu tím) chứa các hoạt chất glycoside trợ tim và hỗ trợ giãn mạch vành. Do đó, dù không phải là dược liệu điều trị bệnh tim mạch, dong riềng đỏ vẫn có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch khi được sử dụng hợp lý trong chế độ ăn.
Hàm lượng chất xơ trong củ dong riềng có thể giúp giảm hấp thu cholesterol trong đường tiêu hóa, từ đó hỗ trợ kiểm soát mỡ máu – một yếu tố nguy cơ quan trọng của bệnh mạch vành.
Bên cạnh đó, các món ăn từ dong riềng thường ít chất béo và tạo cảm giác no lâu, giúp hạn chế việc ăn quá nhiều thực phẩm giàu năng lượng. Điều này có thể góp phần hỗ trợ kiểm soát cân nặng – yếu tố có liên quan mật thiết đến sức khỏe tim mạch.
Miến dong hoặc các món ăn chế biến từ bột dong riềng cũng thường nhẹ bụng, ít dầu mỡ, phù hợp với chế độ ăn thanh đạm được khuyến khích đối với người có nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Dưới góc nhìn y học cổ truyền, các triệu chứng của bệnh mạch vành như đau tức ngực, khó thở, hồi hộp trống ngực… được xếp vào phạm vi chứng "Hung tý" hoặc "Tâm tý". Nguyên nhân thường do khí trệ, huyết ứ hoặc đàm thấp làm tắc trở mạch lạc. Dong riềng đỏ với đặc tính hoạt huyết hóa ứ, nếu sử dụng hợp lý có thể giúp giảm đau và hỗ trợ lưu thông khí huyết.
3. Người bệnh mạch vành thể nhẹ có nên dùng dong riềng đỏ?
Bệnh mạch vành là tình trạng các động mạch nuôi tim bị hẹp do xơ vữa, khiến lượng máu cung cấp cho cơ tim bị giảm. Ở giai đoạn nhẹ, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như đau tức ngực khi gắng sức, mệt nhanh hoặc khó thở.
Theo BSNT. Hương Trà, dong riềng đỏ không phải là thuốc chữa bệnh mạch vành. Tuy nhiên, người mắc bệnh mạch vành thể nhẹ vẫn có thể sử dụng dong riềng như một thực phẩm trong chế độ ăn hằng ngày nếu dùng đúng cách.
Người bệnh nên lưu ý:
- Ưu tiên sử dụng dong riềng đỏ thay vì chỉ dùng dong riềng trắng thông thường.
- Ăn với lượng vừa phải, không nên sử dụng quá nhiều thực phẩm giàu tinh bột trong một bữa.
- Ưu tiên chế biến thành các món canh, cháo hoặc luộc, hạn chế các món xào nhiều dầu mỡ.
- Kết hợp với rau xanh, cá và thực phẩm giàu chất xơ để giúp chế độ ăn cân đối hơn.
- Không dùng dong riềng thay thế thuốc điều trị theo chỉ định của bác sĩ.
- Phối hợp ăn uống lành mạnh, tập luyện phù hợp (tập khí công, thể dục), kiểm soát huyết áp, mỡ máu và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ để đạt hiệu quả tốt nhất.
